Blog

22-04-2018

De gevoelige plaat

We parkeren enigszins gelaten de Prius. Het is warm in de auto en de geur van hars is goed te ruiken. Ik stap uit en observeer de omgeving. Het is druk op straat; logisch, iedereen gaat naar buiten met dit prachtige weer. Naast ons is een auto staande gehouden door de politie, er wordt een baby vervoerd zonder autostoeltje en de agenten staan op de chauffeur in te praten over wat er allemaal had kunnen gebeuren. 

Ik heb besloten onze bagage uit te laden en richting de plek te lopen die ik in gedachte heb. De achterklep gaat open en we tillen samen de massief grenen uitvaartkist op de schaarwagen. De fotograaf en styliste komen aanlopen vanuit de parkeergarage en leggen al hun spullen op de kist. Ik voel me wat ongemakkelijk en dat was ook te merken: “Eef, je bent nerveus, maar dit was je eigen idee hè, denk aan de boodschap die wil je vastleggen.” Hij heeft gelijk, de zenuwen dansen door me heen. Een mix van verheugen en gelatenheid. Gespannen voor de eventuele reacties van het winkelend publiek. We hebben er rekening mee gehouden dat we mogelijk de aandacht van stadstoezicht kunnen krijgen op het moment dat ik midden op de Lijnbaan in Rotterdam een uitvaartkist neerzet voor een fotoshoot. Om de kans op een succesvol fotomoment te vergroten hebben we op de vorige locatie mijn make-up en haar al gedaan. 

Wanneer een dierbare overlijdt staat jouw wereld even helemaal stil, maar draait de wereld om je heen gewoon door. Dat beeld wil ik graag vastleggen. Tegelijkertijd is mijn visie achter de keuze van deze locatie dat ik het thema uitvaart meer in de maatschappij wil brengen in plaats van aan de rand van de maatschappij. Als we het onderwerp meer in onze dagelijks LEVEN toelaten, zal het als het erop aan komt makkelijker te bespreken zijn, zowel op overheidsniveau, als in de huiskamers. 

Het eerste moment op de Lijnbaan brak letterlijk het ijs. Toen we de kist hadden neergezet op de schraag, brak deze en klapte de kist met een galmende doffe dreun op de stoeptegels, voor zover er nog mensen waren bij wie we nog niet waren opgevallen, nu dus wel.


De reacties waren goed, er werd langsgelopen of letterlijk bij de kist stilgestaan, er werd geobserveerd en er werden nagenoeg geen oneerbiedige opmerkingen gemaakt. Ik raakte mijn zenuwen kwijt en heb prachtige foto’s kunnen maken. 

Zo gelaten als we aankwamen, zo voldaan gingen we terug naar de auto en hebben we zonder gene de kist weer ingeladen. Tevreden stap ik in en leg mijn hand op de kist. Grappig dat ik me in eerste instantie zelf liet grijpen door het taboe wat ik juist met deze foto’s wil doorbreken. De reacties op straat maken dat ik op de goede weg ben. Dit kan gewoon. Je kan een uitvaartkist op de Lijnbaan neerzetten ofwel, je kan de uitvaart en de dood bij het leven betrekken.

08-04-2018

Een frisse wind

De frisse wind waait door de uitvaartstudio. Zowel letterlijk als figuurlijk. Lekker aan de poets geweest, nieuwe spulletjes een plek gegeven en mooie plannen uitgewerkt. Tegelijkertijd geniet ik van de voorjaarsbries die door de studio waait. Het is eigenlijk nog net te koud, maar dat kan me er niet van weerhouden de deur toch open te zetten.

Op de kist staat sinds deze week een letterbord waarop ik om de zoveel tijd een andere tekst ga zetten. Deze week staat er: ‘Sterf niet voordat je doodgaat’. Voorbijgangers maken er een foto van, staan er even bij stil en lopen met een glimlach verder of moeten even wennen en trekken een wenkbrauw op, tja het is dan ook een doordenkertje. 

Ik ben ervan overtuigd dat je veel controle kan uitoefenen over, dan wel grip kan hebben op je leven. Dat je op heel veel vlakken en manieren keuzes kan en mag maken over de richting die je op wil. Zelfs al móet je een kant op, dan nog is het aan onszelf op wat voor manier we die weg bewandelen. 
Als uitvaartverzorgster en ‘gewoon als mens’ weet ik als geen ander dat pech, noodlot, onrecht en wanhoop ons leven zomaar kan overvallen, soms kan overnemen en dat er genoeg aanleidingen kunnen zijn om de handdoek voor een tijdje in de ring te gooien. En waarbij we ons afvragen waar we het in vredesnaam allemaal voor doen. Natuurlijk is het logisch dat we die handdoek ook even laten liggen, we zijn per slot van rekening ook maar mens. Het gaat er bij deze quote om, op welke manier we daarna de handdoek weer gaan oppakken. 

Niet zozeer in hoeverre we alles verwerken, wegstoppen of soms bagatelliseren, maar juist hoe we het uiteindelijk omzetten in brandstof voor onze oerkracht. Een oerkracht waarmee we met een ervaring rijker of illusie armer, positief of negatief, kleurrijk of gitzwart ons leven met een opgeheven hoofd kunnen voortzetten. Door deze ervaringen leren we wat relatief is, maken we ons minder druk om alledaags ongemak, blijkt materialisme irrelevant, koesteren we de mensen die we om ons heen willen hebben en kunnen we van kleine dingen opeens veel meer genieten. 

 
De frisse wind bereikt mijn nek en het kippenvel trekt over mijn armen, zo’n klein ding waar ik van kan genieten. Ik loop even naar de deur en kijk uit over de Maas. Er gaat een groot schip voorbij en ik kijk daarna naar de brug die voor de zoveelste keer vandaag open staat, tja sommige dagelijkse ongemakken blijven frustreren…
 
 
27-03-2018

Een bakkie troost

Een sociaal netwerk is zo belangrijk. En die hebben we allemaal op verschillende manieren en ze zijn nodig, fijn en ik ben er dankbaar voor. De schoolplein moeders, die je kind opvangen als je plots een melding hebt. De nieuwe buren, die de kliko buiten zetten, omdat je voor het eerst in 11 jaar een kliko hebt en het dus totaal niet in je systeem zit om dat ding op de juiste dag, op tijd, op die specifieke plek neer te zetten. De goede vriend die om 23:00 uur aan komt sjezen, omdat het 28 graden is in huis, omdat de batterijen van de thermostaat leeg zijn en ik geen AA’s in huis heb. De oma die flexibel is om op te passen en die altijd genoeg in huis heeft om mee te mogen eten. Ik denk en hoop voor velen herkenbaar. Het zit hem vaak in de kleine dingen. 

En dan hebben we nog het zakelijke netwerk. De sociale snelweg door mijn werkveld. De highway waar je soms mee mag liften of een lift aanbiedt, soms zelf je lekke band moet plakken, soms doodlopende wegen blijkt te hebben, maar ook altijd een route heeft die je verder op weg kan helpen. 

Ik ken inmiddels een aantal van deze mooie wegen die leiden naar een goede bestemming, namelijk samenwerking. Ik ben altijd op zoek naar samenwerking om elkaar te versterken en deze ga ik het liefste aan met mensen met een passie en een goed concept. Mensen die hun vak vanuit hun eigen identiteit verstaan en daardoor een puur product of dienst leveren. Idealisten met een realistisch professionele kijk op de zaak en daardoor gewoon goed en mooi werk doen. 

Een van deze mensen met wie ik graag samenwerk en die ik ook met vertrouwen koppel aan mijn cliënten is Diana. Diana is Juffrouw Grafsteen. Zij maakt handgedraaide urnen, grafstenen en herinneringsplekken van keramiek en porselein. “Het leven is niet grijs, iedereen is uniek”. Eéns! Alles bij Diana is doordacht, het klopt, het is mooi en ik hou ervan. 

De afgelopen weken zijn we samen bezig geweest met een heel mooi project voor in de Uitvaartstudio. Een project wat tastbaar is, nuttig, verwarmend en gastvrijheid symboliseert: kopjes! Ik heb met juffrouw grafsteen uit dezelfde klei als al haar andere producten kopjes ontworpen, die gewoon gebruikt mogen worden. Het idee ontstond door de toegankelijkheid van haar werk. Ik wil het liefste alles even vasthouden. Zo kwam het in ons op om kopjes te maken die makkelijk in de hand liggen; voor een ‘bakkie troost’ met mooie woorden die raken. Koester, omarm, troost, geniet en leef zijn de woorden die in de kopjes zijn gestempeld.

 
Het kan een situatie wat gemakkelijker laten voelen. Men heeft in onwennige momenten namelijk graag iets in de handen, waar we onze spanning op afreageren. In mijn beleving past zo’n kopje als deze daar perfect bij. Mijn bedoeling is dat mensen, die de uitvaartstudio bezoeken met vragen, voor een gesprek of het regelen van een uitvaart zich op hun gemak voelen. Sfeer, ontvangst, inrichting, geur en geluid zijn daarbij in ieder geval elementen die daaraan bij dragen. Ik ga daar met de kopjes nog
 
een stapje verder mee. Ze dragen bij aan een beleving die tastbaar mag zijn. Op deze manier kan iets wat alleen merkbaar is door gevoel, even worden vastgehouden. 

En dan ben ik eigenlijk op zoek naar een anekdote dat dat mijn verhaal weer rond maakt. Iets over mijn escapades met de kliko bak of het netwerk waarin ik mij op het moment in onderdompel. Maar eigenlijk besef ik mij, dat alles al is gezegd. Op je gemak kunnen zijn en dat gevoel even fysiek kunnen vasthouden, op dit moment is dat het gevoel van dankbaarheid. Ik ga theezetten en inschenken in het kopje ‘koester’. 


Om meer over Diana te weten te komen en haar producten te ontdekken kan iedereen op haar site of Social Media kijken: www.juffrouwgrafsteen.nl of, nog beter, een bezoekje komen brengen aan de uitvaartstudio, waar ik een selectie van Diana’s producten hebt staan.
11-03-2018

Een heel persoonlijk afscheid

Het is nu tien over twaalf ’s nachts. Ik ben alleen in mijn nieuwe huis, de nacht voordat ik ga verhuizen. Naast mij brandt het felle licht van het peertje in mijn oog. Morgen worden de lampen opgehangen en ’s avonds komen mijn kinderen voor het eerst thuis in hun nieuwe huis.
Ik voel me verdrietig, omdat ik morgen afscheid moet nemen van wat en wie mijn thuis was, waarvan ik dacht dat ik daar oud mee zou worden.


Er is in het afgelopen half jaar veel gebeurd, waarvan het meeste achter de voordeur is gebleven. Het is dan ook voor veel vrienden, bekenden en zelfs familie een shock dat ik moet verhuizen met mijn kinderen, zonder mijn partner. 

 
Ja, ik ‘moet’ verhuizen. Het verleden van mijn partner heeft onze toekomst ingehaald, waardoor bouwen niet meer kan. De gelijkwaardige relatie klapte als een te strak elastiek uit elkaar. 
Dit was een mokerslag. Het kan niet anders en nu is het zover, voor mij en mijn kinderen is het beter zo. Er is te veel gebeurd. Met deze verhuizing, neem ik niet alleen afscheid van het huis, maar ook van
mijn relatie. Ik hoop dat hij ook snel een woning vindt, dat hij zijn schouders eronder zet en zorgt dat hij weer grip op zijn leven krijgt.

Afscheid nemen valt zwaar, het afsluiten van een periode, het achterlaten van wat is geweest. Het denken aan de mooie momenten van de maanden hiervoor troosten een beetje, maar zorgen ook voor melancholie. Dit voelt ook als een soort rouw en het valt me niet mee. Ik doe het licht uit en probeer wat te gaan slapen. 

Inmiddels is dit het tweede moment dat ik schrijf, een dag later, verhuisd. De kinderen liggen nu op bed. Drie van de vijf lampen hangen, de droger draait en ik zit tussen de verhuisspullen te
 
schrijven. Het voelt onwennig zo alleen, maar als ik door de rommel en de vermoeidheid heen probeer te kijken, zie ik dat het een fijne plek wordt. 

De komende tijd zal het lastig zijn, ik ben mijn ritme kwijt, alles wat gewoon was, is nu anders. Het zal een tijdje duren voordat ik mijn, nu nog onbekende, gewoontes eigen heb gemaakt. Het voelt nog allemaal zwaar, maar na verloop van tijd verwacht ik dat het beter wordt. De lente komt er aan, mijn kinderen zijn bijna jarig en ik heb het druk, waardoor ik mezelf in een ritme push. 

Ik weet dat het verlies van een geliefde bij overlijden echt anders is, maar dit voelt als rouw. Dat brengt mij dichter bij mijn werk, dichterbij de mensen die iemand hebben verloren door overlijden. Waar wordt verloren wordt gerouwd en de rouw voel ik dichterbij dan ooit. Het maakt mij meer bewust van het gevoel wat mensen hebben op het moment dat ik aanbel, op het moment dat ik er ben en weer ga. Alles verandert, ritme is weg, het leven zoals het was komt niet meer terug en men moet uiteindelijk een manier vinden om verder te gaan. 

Mijn verlies is anders, maar de overeenkomst is, dat het zeer doet, dat het emotie geeft, dat je merkt wie er nabij staat en wie verder af. Ik merk, ook in mijn situatie op dit moment, dat het nemen van persoonlijk afscheid belangrijk is. De ruimte krijgen om op mijn eigen manier alles een plek te geven en te beleven is daar een groot onderdeel van. Zonder liefde is er geen rouw en als het geen pijn doet is het nooit echt geweest. Daar houd ik me nu aan vast. Ik koester de mooie momenten en zoek steun bij de moeilijke. 

Inmiddels is de droger klaar en ik bedenk me dat ik nog niets heb gedronken. Ik ga theezetten, een stroopwafel eten en het gezellig maken. Dat momentje gun ik mezelf.
21-02-2018

Belbundel

Tussen alle bedrijven door werd het nu toch steeds meer duidelijk dat een aparte telefoon voor het zakelijke telefoonverkeer wel fijn zou zijn. Zodat ik op zijn minst mijn privé kant ook eens offline kan zetten, als ik dat zou willen. Of mijn zakelijke kant op een gegeven moment kan laten waarnemen door een vertrouwde collega. 
Dag en nacht bereikbaar betekent eigenlijk automatisch dat ik een dikke smartphone verslaving heb. Een soort onbereikbaarheidsangst en een onrustig gevoel op het moment dat ik minder dan 20% batterij niveau hebt. Honderd keer op mijn telefoon kijken; ook onbewust, dus tijd voor 'rehab', op naar de telefoonprovider.

Ik had snel alle aandacht van de heren, drie jonge mannen die mij graag wilden helpen. Uiterst vriendelijk en gastvrij. Er werd me zelfs koffie aangeboden, waarbij de klant naast mij, die zonder koffie haar zaken stond te regelen, bezwaarlijk keek. Ik moet toegeven dat de cappuccino met vers melkschuim de klantbeleving aanzienlijk aangenamer maakte. "Het huidige abonnement mag op naam van Evelien Uitvaartverzorging komen te staan en dan heb ik graag een nieuw privé nummer". Eén van de drie, die de computer had bemachtigd keek op: "Wow, Uitvaartverzorging zegt u? Bent u uitvaartverzorgster? Maar u bent zo vrolijk." 

Hij was oprecht verrast en keek naar het blauwe telefoonhoesje met glitters. Tja, dat ik uitvaartverzorgster ben wil niet zeggen dat ik als zwarte kraai leef of dat ik geen blauw glitterhoesje kan hebben. Voor zo ver ik de aandacht nog niet had, had ik hem nu helemaal. Terwijl de medewerker die mij als zijn klant mocht bestempelen alle gegevens in de computer zette, ontstond er een

verrassend goed gesprek met een van de andere twee heren. Hij vertelde dat hij al verschillende uitvaarten heeft meegemaakt, waar veelal de focus op de rouw lag en dat hij dat zelf anders ziet. Leven is mooi, dat mag gevierd worden en als dat leven over is, dan mag het worden geprezen.

Ik haalde daarbij aan dat ik dat herken, met als voorbeeld dat steeds vaker een applaus te horen is in plaats van een moment stilte. Live muziek en feest waren zijn wensen. Ik vind het mooi om te zien. Hij oogde gelukkig en dat geluk weerspiegelde hij duidelijk in zijn uitvaartbeleving: Als het leven zo mooi is geweest, dan mag dat zeker terugkomen en voelbaar zijn in het afscheid. 

Ik vertelde hem dat niet iedereen zijn visie over afscheid heeft en dat ik mensen daarin volg. Inleven en betrokkenheid zijn daarbij belangrijk, zonder oordeel of mening. Ik vind het mooi om een familie in hun cultuur of ritueel te volgen, op zoek te gaan naar de familiaire tradities en op die manier een passend en persoonlijk afscheid te realiseren, waar de nabestaanden op kunnen leunen.

De volgende vraag kwam bij hem op: "Mevrouw, hoe oud bent u?" Ik moest lachen, "Hoe oud denk je dat ik ben". (Niets is leuker dan totaal verkeerd ingeschat te worden.) "35", was zijn antwoord. Ik moest lachen. Toen ik vertelde dat ik in mei 29 word, was het kioskje te klein. Ik bleek namelijk de jongste van ons vieren.

Levenservaring is niet gebonden aan een kalenderleeftijd, het gaat er om hoe die kalenderjaren zijn ingevuld en zijn beleefd. 

Na tien minuten te peinzen over mijn nieuwe privé nummer, heb ik een nummer gevonden, waarbij ik de kans het grootste acht dat ik het kan onthouden. Na twee eurocent afgerekend te hebben, om aan te tonen dat mijn bankpas actief is en zeg ik de mannen gedag en kreeg een prachtig compliment mee: "Mevrouw, u bent de meest bijzondere klant van vandaag". Thuis zag ik op mijn telefoon dat twee van de drie mij inmiddels via LinkedIn hebben toegevoegd. Mooi! ....en dan nu die privé

 telefoon uit!
12-02-2018

Aan de condoleancetafel

De grijze, donkerblauwe of rode map met 5 kolommen per bladzijde: naam, adres, postcode, plaats en vaak een regel voor een persoonlijke boodschap. Het traditionele condoleanceboek dat je vindt in de ontvangstruimte bij een uitvaart. 

Het boek is ontworpen voor de naaste familie, als een soort gastenboek, zodat de familie weet wie er op de uitvaart is geweest. Aan de hand van de ingevulde bladzijden, sturen sommige families na een periode van 4 tot 6 weken een dankkaartje, als nagedachtenis aan hun overleden dierbare en als dank voor de getoonde betrokkenheid door de belangstellenden.
Het condoleanceboek is onderdeel van onze Nederlandse uitvaartcultuur. Het is een item wat er bij hoort en wat door veel uitvaartverzorgers standaard wordt geleverd.


Wat mij de afgelopen jaren is opgevallen, is dat bijna iedere condoleancetafel er hetzelfde uitziet: boek, pen, kaarsje, foto, rouwkaart. Zo ook die van mij. Maar sinds een maand heb ik afscheid genomen van mijn traditionele boek en heb ik een eigen stijl ontworpen. De ruimte voor de boodschap is daarbij zo groot mogelijk gemaakt. Naar mijn idee is het de steunbetuiging waar het om gaat en daarom is een mogelijkheid gecreëerd dat er tijd en letterlijk ruimte is om een berichtje te schrijven.
Als ik zelf eens in de rij stond om het register te tekenen vond ik het nooit zo geslaagd dat de persoon voor mij uitgebreid de berichten van zijn voorgangers stond te lezen, dus ik heb ook de privacy gewaarborgd.

Een ander fenomeen wat ik graag anders aanpak is de reclame van de uitvaartonderneming naast de rouwkaart. Qua marketing is het handig om te laten zien wie de uitvaart verzorgt, maar ik heb er moeite mee om folders van mijn bedrijf zo prominent neer te zetten. Dat doe ik nu ook anders. Het is bedoeling dat u mijn condoleance gaat herkennen. Het is uniek, nieuw, eigentijds en persoonlijk. Dat is de condoleance van Evelien. Daar zijn geen folders meer voor nodig.

Waar ik nog niet uit was, was de manier waarop ik het register aan de familie terug zal geven. Zo kwam ik vandaag via Google uit bij een bijzonder atelier; serieus vijf minuten bij mijn studio vandaan! Ongelofelijk. De spontane acties zijn het leukst, 20 minuten na mijn telefoontje stond ik in het atelier met mijn register. Het kwam allemaal samen, de kleuren, de techniek; zo mooi. 

Mijn condoleanceregister is nu niet alleen uniek, maar bevat nu ook een stukje ambacht van hoge kwaliteit wat jaren mooi blijft. Volgende week krijgen de eerste families het nieuwe ontwerp, Steun, troost in mooie woorden van lieve mensen om hen heen. Ik kijk er naar uit om het te geven…..
05-02-2018

Zand erover

Als er gekozen wordt voor crematie dan komt de term “asbestemming “ voorbij. Asbestemming is de keuze die nabestaanden maken over wat te doen met de as. De een wil de as in een urn, sieraad, tattoo of ander ornament bij zich houden. De ander kiest voor verstrooien, soms anoniem, boven zee, via een ballon of op het strooiveld. Welke manier er ook wordt gekozen, het is een bijzonder moment. Het is het moment, dat minimaal 4 weken na de uitvaart, de nabestaanden weer heel dicht bij de overledene staan. Soms het is moeilijk te bevatten dat in de zwarte bus, grijze koker, urn of strooi-urn de as zit, wat echt hun dierbare is geweest. 

Ik krijg er veel vragen over; “Hoeveel as is er?” of “Hoe ziet het eruit?” Het ligt er maar net aan. De gemiddelde lengte van een Nederlander is ongeveer 1,75 meter, en na een crematie is er gemiddeld 2 tot 3 kilo as overgebleven. Maar als we om ons heen kijken is iedereen toch anders. 

Na een jaar gewerkt te hebben in een crematorium, waar ik ook zelf verantwoordelijk ben geweest voor vele crematies, weet ik dat eigenlijk elke as net een beetje anders is. Meer, minder, licht, donker. Het verschilt van elkaar, je staat er niet zo bij stil, maar er is een subtiel gevoel van identiteit overgebleven. 

Alle assen dienen met respect te worden behandeld. As na een crematie staat voor iemand en zo hoort daar ook mee worden omgegaan. Bij iedere crematie gaat een crematiesteentje met daarop een uniek nummer mee, zodat na de crematie de as gekoppeld kan worden aan een persoon. In Nederland is het bij wet verboden, dat as van verschillende personen gemengd kan worden. Het steentje is een mooi systeem, maar heeft wel het nadeel dat iemand dreigt te veranderen in een nummer. Ik voorkwam dat voor mijzelf door bewust de naam te lezen die aan dat nummer gekoppeld was. Ook al weten de meeste mensen niet dat ik de crematie verzorgde, voor mezelf vond ik het belangrijk dat altijd met grote zorg en respect te doen. 

Helaas gaat het niet altijd goed, zoals ik laatst van een cliënte hoorde en geloof me, ik krijg dan toch een beetje last van plaatsvervangende schaamte. 

Zo vertelde de cliënte over hoe haar gezin de as van haar broer ging verstrooien op het strooiveld van een crematorium. De ontvangst was, zoals ze zelf benoemde, "een beetje knullig", wachtend op de gang, tussen de nabestaanden van een andere uitvaart. Uiteindelijk zelf het kantoortje 
binnen moeten lopen, om de aandacht van het personeel te krijgen. Ze werden aan tafel gezet en de strooi-urn werd gehaald. Wat er toen gebeurde, was, vergeef me de uitdrukking, tenenkrommend. De medewerkster morste de as van haar broer op de tafel, de stoel en op de grond. Ze hadden er met grote ogen naar gekeken. Er volgde geen excuses, geen schrik reactie, maar een nonchalante houding, waarbij het as in één moeite werd weggeveegd, met de verklaring: " Oh, het wordt tijd voor een nieuwe strooi-urn". 

Waar mensen werken, gaan er wel eens dingen fout. Soms overkomelijk en soms niet. Maar in deze situatie was de reactie erop onvergefelijk. Als “niets aan de hand, zand erover”. Maar het was, zoals de cliënte vertelde, wel de as van haar broer. "Daar gaat hij", had ze gedacht. 

Ja, ik heb bijna wekelijks te maken met overlijden, cremeren, as en met nabestaanden, die,
zonder uitzondering, te maken hebben met een verlies dat uiteindelijk een plaats moet krijgen. Een gebeurtenis zoals mijn cliënte mij vertelde komt gelukkig niet vaak voor, maar doet mij eens te meer beseffen dat we in ons vak de plicht hebben om iedereen als uniek te benaderen en in iedere situatie met respect te handelen. Ik bedoel maar: als ik het moment zou bereiken dat ik de as van een overledene zonder pardon van een stoel veeg, is dat het moment dat ik al veel eerder een andere baan had moeten zoeken. Werken in de uitvaart voelt voor mij als een voorrecht, iets waar je met hart en ziel voor kiest en waar je voor gaat. Respect, toewijding, ondersteuning en empathie; altijd en op ieder moment.

28-01-2018

Martine, een stagiaire met voelsprieten

Er lijkt geen groter contrast te bestaan, maar wist u dat veel mensen na een carrière in de bankensector de overstap naar de uitvaart willen maken? Een jaar geleden sprak ik Martine, die beroepsmatig een aantal bankzaken voor me behartigde en die erg geïnteresseerd was in mijn beroep

Verleden week aan de ontbijttafel. Laptop aan, notitieblok met aantekeningen en telefoonnummers. Het is half 7 in de ochtend en ik bel dezelfde Martine wakker. "Goede morgen", zegt een ietwat slaperige stem. Ik vertel haar over het telefoongesprek met een mevrouw wiens schoonmoeder is overleden. We spreken alle gegevens door en Martine staat gelijk AAN, de vragen vliegen mij om de oren en ze staat in de startblokken. Terwijl mijn vriend zich nog even een keer omdraait ga ik naar de studio om alle spullen op te zoeken.

Martine heeft de stap gemaakt om zich om te scholen tot uitvaartverzorgster en is deze week mijn stagiaire. We hebben na onze ontmoeting bij de bank contact gehouden en het afgelopen jaar een fijne band opgebouwd. Koffieafspraken, waarbij de uitvaart en onze visies daarover het hoofditem zijn en regelmatig WhatsApp contact over onze persoonlijke ontwikkelingen binnen de branche. 

Deze week maakt ze eigenlijk alle aspecten van de uitvaart voor de eerste keer mee, daar moet ik wel rekening mee houden. We bespreken wat ze kan verwachten en wat ze kan bijdragen. Het fijne is, dat ze goed haar rol kan inschatten. Ze blijft op de achtergrond wanneer dat beter is, maar durft ook haar input te geven. Dat getuigt van de juiste voelsprieten.

Het werken als zelfstandig uitvaartverzorger houdt ook in dat je slim met je tijd moet omgaan en soms momenten moet pakken; dat is best even schakelen. Het bezoek aan de deelgemeente voor het papierwerk werd gecombineerd met een pitstop bij een supermarkt. Het wc papier raakte op en ook eten voor vanavond moest echt even worden ingeslagen, ik weet nooit wanneer ik er anders tijd voor heb. Martine lijkt dat goed door te hebben, aangezien ze altijd, maar dan ook werkelijk altijd, eten bij zich heeft. Ik heb nog nooit zoveel mueslibollen en repen gegeten als deze week. Je weet namelijk nooit wanneer het volgende moment is wanneer je weer kan eten. Ook dat getuigt van goede voelsprieten voor gelegenheid. 

Na een week stage, waarbij we samen met de familie een uitvaart hebben vorm gegeven, is de dag van de uitvaart tevens de laatste dag van haar stage. We staan volledig ten dienste van de familie en zorgen ervoor dat zij op deze dag terug kunnen kijken als een mooie herinnering. Tijdens de plechtigheid is Martine wat gespannen, ze mag spreken tijdens de dienst. Een drempel die ze over wil, ze mag het moment van stilte vragen en regisseren. We knipogen en laten elkaar daarmee weten dat we elkaar in de gaten houden en dat het goed gaat. Ik ben trots. Alle elementen van de uitvaart komen deze dag samen, zowel voor de familie, als voor Martine en dat raakt me. 

Martine, deze blog is voor jou. Je weet dat je altijd welkom bent voor een kop groene thee en eigen meegebrachte mueslibollen. Onze koffieafspraken (met opgeklopte melk) houden we erin en ik hoop dat je stage ervaringen bij mij bijdragen aan jouw route naar een toekomst in deze mooie branche. Zet 'm op Tinus!
21-01-2018

Energiestromen

Een vertegenwoordiger van voordelige stroom (zo claimt ze) komt langs om te laten zien hoeveel voordeliger ik uit ben als ik overstap naar een andere energieleverancier. Ik moet het nog maar zien. Ik heb eigenlijk helemaal geen zin in deze afspraak en heb een beetje spijt dat ik mezelf toch heb laten overtuigen voor een vrijblijvend bezoek. 


Een kwartier te laat staat er een vrouw van mijn leeftijd voor de deur. Ze heeft een grote bos krullen, een sweatshirt aan en haar handen vol met een grote map en haar tas. Ze komt een beetje haastig over, onrustig en op haar hoede. Ik krijg niet echt oogcontact en de eerste indruk die ik van haar heb, bevestigt eigenlijk dat ik echt spijt heb van deze afspraak, maar goed: "kopje thee? koffie?" Ze vraagt om een glaasje water. 

Ik ga zitten, zet het glas water voor haar neer en kijk haar vragend aan. Dan gebeurt er iets wat ik niet zag aankomen. Haar handen trillen en met een trillende stem vertelt ze dat ze erg nerveus is. Ik vraag verbaasd waarom en als antwoord op mijn vraag rollen de tranen al over haar wangen. Ze is doodsbang en durfde eigenlijk niet te komen. Ze had zelfs al overwogen om zich vandaag ziek te melden. Ze vertelde bang te zijn voor dode mensen en alles wat daarbij hoort. Haar volgende vraag was of er dode mensen in de studio waren. Een diepe zucht van opluchting volgde toen ik haar vertelde dat dat niet zo was. Ik had deze conversatie echt niet verwacht en besef me dat dit nu niet echt het moment is om het te hebben over kWh tarieven en daluren. Ik schuif haar grote map opzij. "dat komt straks wel, eerst maar eens even kletsen over wat je zo benauwt, want ik wil wel dat je je op je gemak voelt, je hoeft niet bang te zijn".

We hebben zeker een kwartier gesproken over haar angst voor de dood, niet voor de dood zelf, maar voor geesten en voor lampen die opeens uit gaan of voor schilderijen die opeens van de muur vallen. Ze verloor haar moeder een aantal maanden geleden en sindsdien is ze alleen maar angstiger geworden. Tenenkrommend om te horen, goede begeleiding tijdens de uitvaartperiode had haar echt kunnen helpen. 

Ik heb haar eerlijk verteld dat ik geen persoonlijke ervaringen heb met geesten of energiestromen, maar dat ik geloof dat andere mensen dat wel kunnen ervaren. Tijdens het begeleiden van een uitvaart volg ik de familie hierin. Ik leg haar uit dat goede begeleiding bij een uitvaart kan bijdragen aan een goede laatste reis en dat iedereen deze reis op zijn of haar eigen manier interpreteert. De een via een religie, de ander heel nuchter of spiritueel. Ze vulde zelf aan dat ze hoopte dat de geest van haar moeder ook een goede reis heeft gehad. Ik kan alleen maar zeggen dat ik dat ook hoop. Ik weet niet wat er gebeurt als we overlijden, maar ik weet wel dat persoonlijke begeleiding en inleven in de rouwbeleving van de mensen waarmee ik omga bijdraagt aan een goed afscheid waar mensen mee verder kunnen.

Zo hoop ik dat zij na ons gesprek ook verder kan. Het zal haar angst niet gelijk wegnemen, maar wellicht haalt ze er wel positieve inzichten uit die haar kunnen helpen.

De map met tarieven werd te voorschijn gehaald en met vijf minuten waren we eruit dat ik wel 0,03 cent per kWh kon besparen, vette bek. Mij heeft het gesprek niet geholpen, maar spijt van de afspraak heb ik niet meer, ik ben blij dat het haar onverwacht wat heeft opgeleverd. Ik geef haar een hand en ben blij dat ze met een beter gevoel haar weg vervolgt.
16-01-2018

Wade van toiletpapier

Afgelopen dinsdag lag een van onze parkietjes, Olaf, dood in de kooi. Jintel nam het in eerste instantie nuchter op. "Gelukkig was het mijn lievelingsvogeltje niet mam, dus valt het wel mee hé". Ik ben een beelddenker en moest moeite doen om me niet voor te stellen hoe het zou zijn, als ik deze reactie bij nabestaanden zou horen. 
"Gaan we Olaf dan begraven of cremeren?" was de vraag die bij Jintel vrijwel gelijk op kwam. Tja, als je mama een 'rouwmens' is (zo noemt ze mijn beroep), dan weet je natuurlijk van de hoed en de rand. Het werd een begrafenis na de uitleg waarom Olaf niet met een staatsie naar het crematorium kon. Wel kreeg Olaf een met zorg versierde wade van toiletpapier. We hebben haar begraven aan de oever van de Oude Maas.



Ik denk niet dat Olaf deze staatsbegrafenis in haar wilsbeschikking had opgenomen. Bij de grafrede schoot Jintel vol en kwamen er dikke tranen. Ze had het toch wel erg zielig gevonden al die verdrietige woorden, waarna ze vijf minuten later weer over de dijk naar huis huppelde.

Na het 'aanname' gesprekje met mijn dochter die dinsdagochtend heb ik voor mezelf besloten dat het tijd wordt voor een nieuw soort wilsbeschikking. Eentje anno nu met verschillende versies. Iedereen die een wilsbeschikking in wil vullen, doet dat op een eigen moment, een moment die voor iedereen anders is. Iemand die het invult, omdat zijn zoon daar naar vraagt, vult het in een andere sfeer in, dan iemand die sinds drie weken weet dat hij of zij is uitbehandeld. Ook heb ik al veel mensen horen zeggen dat ze vooral willen dat hun uitvaart naar de wens is van hun nabestaanden, want die moeten verder. Daar wil ik iets mee, zo kan ik al zoveel verschillende scenario's opnoemen, dat ik vind dat één soort wilsbeschikking niet voldoende is. Ik begeleid namelijk ook mijn uitvaarten niet alsof er maar twee soorten zijn; namelijk een begrafenis of crematie. Ik vind het juist belangrijk dat de uitvaart alleen maar de uitvaart kan zijn van degene voor wie iedereen is gekomen. De uitvaart mag treffend zijn, een persoonlijk eerbetoon. Dat geldt in mijn ogen voor een wilsbeschikking net zo. Meer weten? Bel gerust voor een afspraak.

Weer thuis gaat Jintel lekker knutselen, ik ga de vogelkooi schoonmaken en geef de drie nabestaanden een grote streng trosgierst. Een schrale troost, zo blijkt, want normaal vallen ze het gelijk aan, maar nu blijven ze stil zitten met opgezette veertjes. Het zal tijd nodig hebben, logisch.

page loading